Program przesiewowy Narodowego Funduszu Zdrowia - populacyjny program profilaktyki i wczesnego wykrywania raka szyjki macicy.

 

Opis choroby

Rak szyjki macicy jest drugim co do częstości nowotworem złośliwym narządów płciowych u kobiet. W Polsce zachorowalność wynosi 15,1,a umieralności 7,2 na 100.000 na rok. Etiologia tego nowotworu jest związana z zakażeniem wirusem brodawczaka ludzkiego, typami o wysokim charakterze onkogennym np. HPV 16, 18. Związek między zakażeniem wirusem brodawczaka ludzkiego a rakiem szyjki macicy jest silniejszy i lepiej udokumentowany niż związek między paleniem tytoniu a rakiem płuc. Należy podkreślić, że znamy prawie 200 typów wirusa HPV z czego za rozwój raka szyjki macicy odpowiada około 30 typów, które są wysoko onkogenne. Bardzo istotną rzeczą jest fakt, że na wczesnych etapach rozwoju rak szyjki macicy nie daje żadnych objawów klinicznych, a jedyną uchwytną zmianą jest nieprawidłowy wynik badania cytologicznego.

Profilaktyka

W związku z wejściem Polski do Unii Europejskiej potrzebą chwili jest zmiana podstawowych zasad profilaktyki szyjki macicy tak, aby dostosować polskie standardy do wymogów unijnych. Podstawową zmianą, która powinna się już dokonać jest zamiana systemu oceny wymazów cytologicznych. Cała Europa jak również USA i Australia od dawna stosuje do oceny wymazów cytologicznych system Bethesda. Kolejny etap nadchodzących zmian to zrozumienie przez lekarza-ginekologa roli wykrycia zakażenia wirusem brodawczaka ludzkiego (typ onkogenny). Cała nowoczesna profilaktyka raka szyjki macicy oparta jest właśnie na wykrywaniu i monitorowaniu zakażenia HPV.
Wdrożenie leczenia patologii przednowotworowej szyjki macicy wynika z obecności przetrwałego zakażenia wywołanego wirusem brodawczaka ludzkiego. Powiązanie profilaktyki raka szyjki macicy z zakażeniem wirusowym HPV daje możliwości dokonania znaczących oszczędności w nakładach ponoszonych na badania przesiewowe. Wynika to przede wszystkim z precyzyjnego określenia grupy ryzyka, oraz wdrażania leczenia tylko w sytuacji ewidentnego rozwoju kancerogenezy. W warunkach Polskich najistotniejszym elementem programu profilaktyki raka szyjki macicy jest systematyczne wykonywanie badań cytologicznych przez wszystkie kobiety.

Dlaczego tak ważne jest, aby wybrać profilaktykę raka szyjki macicy?

W Polsce co roku na raka szyjki macicy zapada 4 000 kobiet (jest to 10 dziennie), a połowa z nich umiera, bo zbyt późno zgłosiły się do lekarza. Rak szyjki macicy jest bardzo podstępny i w pierwszym okresie przebiega bez niepokojących objawów. Jego rozpoznanie jest możliwe tylko dzięki cytologii. To bezpieczne i bezbolesne badanie, które pozwala na wykrycie nie tylko wczesnych postaci tego nowotworu, ale także stanów, które nieleczone mogą doprowadzić do jego powstania. Każda kobieta powinna wykonywać cytologię co trzy lata, jeśli lekarz nie zaleci inaczej. Wczesne wykrycie raka szyjki macicy gwarantuje niemal 100% skuteczność wyleczenia.

Program populacyjnego programu profilaktyki i wczesnego wykrywania raka szyjki macicy.

Program realizowany przez NFZ w latach 2005 – 2010, składa się z trzech etapów. Pierwszy podstawowy obejmuje m.in. rejestrację, przeprowadzenie badania podmiotowego, ankiety, pobrania materiału cytologicznego do badania, otrzymanie wyniku, decyzja dotycząca dalszego postępowania. Etap drugi jest etapem diagnostycznym, gdzie dokonuje się oceny mikroskopowej materiału cytologicznego. Etap trzeci to etap pogłębionej diagnostyki, na który składają się rejestracja kobiety, badanie kolonoskopowe, jeśli istnieje potrzeba pobranie wycinków do badania histopatologicznego, postawienie rozpoznania, decyzję dotyczącą dalszego postępowania (może to być skierowanie pacjentki na leczenie).

Patronem medialnym są m.in. gazeta Vita, Przyjaciółka, program TVNmed.

Jakie badania realizowane są w ramach programu?

W ramach programu wykonywane jest badanie cytologiczne, a w przypadku stwierdzenie niepokojących zmian, pacjentka kierowana jest na dalszą diagnostykę.

Dla kogo przeznaczony jest program?

Program profilaktyczny skierowany jest do grupy kobiet najbardziej zagrożonych rakiem szyjki macicy w wieku od 25 do 59 lat, które w ciągu ostatnich trzech lat nie miały wykonywanego badania cytologicznego.

Jak skorzystać z badań?

Bezpłatne badania cytologiczne można wykonać w zakładach opieki zdrowotnej, które podpisały z NFZ umowę na realizację programu. Wystarczy zgłosić się osobiście lub umówić na wizytę telefonicznie. Skierowanie nie jest potrzebne. Z badań mogą korzystać wszystkie ubezpieczone w NFZ kobiety, które mieszczą się w grupie wiekowej i nie wykonywały cytologii w ciągu ostatnich trzech lat (również te, które nie otrzymały imiennego zaproszenia). Jeśli kobieta nie mieści się w grupie wiekowej również może skorzystać
z bezpłatnej cytologii w ramach ubezpieczenia w NFZ. W tym celu powinna zgłosić się do lekarza specjalisty, który na badanie wyda skierowanie.

Dodatkowo NFZ by zachęcić kobiety do skorzystania z badań wysyła do części z nich imienne zaproszenia na cytologię. Dla przykładu w pierwszej połowie 2007 zostało wysłanych ponad 5,6 mln zaproszeń. Program realizowany jest przez świadczeniodawców w całej Polsce.

Źródło:

Red. Alicja Krauze

Specjalista Zdrowia Publicznego

 

Poprzedni artykuł Następny artykuł

Dodaj swoją opinię

1. 

   alicja85

   Data dodania:

   03 Sierpień 2009

   Naprawdę warto skorzystac z tego badania, bo każda z kobiet jest teoretycznie w grupie ryzyka. Poza tym to tylko raz w roku ( lub raz na 2 lata ) wydane pieniądze, które są bardzo dobrą inwestycją w zdrowie:) Także kobiety kochane badajmy się, to nie boli!

Swoje opinie wyrażać mogą tylko opini zarejestrowane w serwisie

Załóż konto i/lub Zaloguj się